Planowanie spadkowe dotyczy majątku i związanych z nim zobowiązań, ale wiąże się to tylko z przekazaniem tytułów własności do majątku, a nie tego, jak będzie można je wykorzystać w przyszłości. Ze spadkiem wiążą się nie tylko prawa, ale i obowiązki. Czasami można napotkać na niemałe trudności.

Notariusz a kwestia spadku – kto jest uprawniony do dziedziczenia ustawowego w przypadku braku testamentu?

W przypadku braku pozostawienia testamentu przez zmarłego, dziedziczenie odbywa się na podstawie ustawy Kodeksu cywilnego. W związku z tym dzieci i jego małżonek w pierwszej kolejności dziedziczą majątek. Jest to podział oparty na równych częściach, ale w przypadku małżonka musi być to część stanowiąca co najmniej ¼ całości spadku. Gdy jednak zmarły nie posiadał potomstwa, do spadku powoływani są oprócz małżonka rodzice, którym należy się 1/4 całości spadku. Zdarza się też tak, że ojciec zmarłego był nieznany i wówczas matce spadkodawcy należy się połowa spadku.

Jeśli zaś zmarły nie posiadał dziecka ani też małżonka, to cały spadek należy się rodzicom w równych częściach. W przypadku przedwczesnej śmierci jednego z rodziców, jego część spadku przypada rodzeństwu spadkodawcy. Z kolei jeśli rodzeństwo nie dożyje do otwarcia spadku, to ich udział spadkowy przypada jego zstępnym. Tak naprawdę to małżonkowi zmarłemu przypada cały spadek jedynie wtedy, gdy nie ma zarówno jego rodziców, jak i rodzeństwa i ich zstępnych.

Objęcie spadku może być problematyczne

W niektórych przypadkach objęcie spadku jest początkiem niemałych problemów. Nie zawsze bowiem podział jest prosty, a spadkobiercy zgodni ze sobą. Różne są bowiem sytuacje rodzinne. Zdarza się, że przez wiele lat nie dochodzi do jego podziału. Procedury mogą być skomplikowane i czasochłonne oraz kosztowane. Problemem jest chociażby niepodzielny składnik majątku typu mieszkanie czy firma. Jeśli których ze spadkobierców chce go zachować dla siebie, to konieczne jest spłacenie pozostałych spadkobierców, mając na uwadze należące im się udziały. Oprócz porozumienia potrzebna jest też wycena składnika majątku. Wiążą się z tym silne emocje, nieprzyjemne konflikty i wiele procesów sądowych.

Należy także pamiętać o tym, że do spadku mają prawo także nieletni (dziedziczenie z dobrodziejstwem inwentarza). Powołanie komornika i wyznaczenie rzeczoznawcy, brak możliwości sprzedania składników spadku czy rozporządzania gotówką – dopóki sprawa nie zostanie prawnie rozstrzygnięta, spadkobiercy nie mają prawnego tytułu do spadku.